Een inbouwspot verdwijnt in het plafond en heeft daar een gat en ruimte boven nodig. Een opbouwspot wordt op het plafond geschroefd en heeft geen van beide nodig. Kun je niet in het plafond zagen — beton, een huurwoning, een dakkapel — dan is een opbouwspot het antwoord.
Het echte onderscheid: wat zit er boven je plafond?
De keuze gaat bijna nooit over hoe het eruitziet. Hij gaat over wat er achter je plafond zit. Een inbouwspot vraagt twee dingen: een gat van de juiste zaagmaat, en genoeg vrije ruimte erboven voor de spot én de driver.
Heb je een verlaagd plafond of een houten vloer erboven, dan is die ruimte er meestal. Zit je tegen beton, isolatie of een dakconstructie aan, dan houdt het op. Boren in beton kan, maar dan moet je alsnog de bedrading kwijt.
Wat het assortiment laat zien
Van de 97 armaturen in de winkel zijn er 32 inbouwspots en 8 opbouwspots. Dat verschil is geen toeval: in de meeste Nederlandse woningen kan inbouw, en dan wint het gladde plafond. Opbouw is de oplossing voor de gevallen waarin dat niet kan.
De Opbouwspot Faro is daar een goed voorbeeld van: GU10-fitting, kantelbaar, €14,95. Je schroeft de voet op het plafond, voert de draad erdoorheen en klaar. Geen gatenzaag, geen gips, geen stof.
Vier praktische verschillen
- Montage. Inbouw: gat zagen, veerklemmen erin. Opbouw: twee schroeven en een draad. Opbouw is de klus die je in een middag doet.
- Richten. Opbouwspots zijn vaak kantelbaar over een grotere hoek dan inbouwspots, omdat ze niet in een gat vastzitten. Handig boven een schilderij of een aanrecht.
- Terugdraaien. Een opbouwspot laat twee schroefgaten achter. Een inbouwspot laat een gat van 68 tot 75 mm achter dat je moet dichtzetten.
- Uitstraling. Inbouw is onzichtbaar en rustig; opbouw is zichtbaar en wordt onderdeel van het beeld. Dat kan juist gewenst zijn.
Waar je bij inbouw op moet letten
Twee maten, en ze worden constant door elkaar gehaald. De zaagmaat is het gat in het plafond, de inbouwdiepte is hoeveel ruimte je erboven nodig hebt. In onze catalogus lopen de zaagmaten van Ø28 mm tot Ø82 mm, met Ø75 mm en Ø68-75 mm als de meest voorkomende.
Meet de ruimte boven je plafond vóór je bestelt. Een spot die 27 mm nodig heeft past bijna overal; een diepere spot in een verlaagd plafond van 4 cm gaat wringen.
En de rest van het assortiment
Naast in- en opbouwspots zijn er nog drie soorten armaturen, elk met een eigen taak:
- Trapverlichting (11 producten) — kleine spots in de stootborden, vaak met sensor, zoals de Steplight Steno van €17,95.
- Wandlampen (26 producten) — voor sfeer en accent aan de muur, binnen en buiten. De Zaro is IP44 en mag dus ook aan de gevel.
- Hanglampen (10 producten) — boven een tafel of eiland, waar je licht laag wilt hebben.
In de praktijk combineer je ze. Plafondspots voor het basislicht, een hanglamp boven de tafel, wandlampen voor de hoeken. Eén laag licht maakt een kamer plat.
Kortom
Kun je in je plafond zagen en is er ruimte erboven, dan is een inbouwspot de rustigste oplossing. Kan dat niet, of wil je later zonder sporen terug kunnen, dan is opbouw geen compromis maar gewoon de betere keuze. Kijk in de inbouwspots of bij de opbouwspots.
Kan een opbouwspot ook in een huurwoning?
Ja, dat is juist de reden dat mensen ervoor kiezen. Je laat alleen twee schroefgaten achter in plaats van een gat van 68 tot 75 mm.
Hoeveel ruimte heb ik boven het plafond nodig voor een inbouwspot?
Dat staat per spot als inbouwdiepte vermeld. De ondiepste in ons assortiment hebben 27 mm nodig, plus ruimte voor de driver.
Geven opbouwspots minder licht dan inbouwspots?
Nee, dat hangt van de lichtbron af, niet van de montage. Kijk naar het aantal lumen, niet naar de bouwvorm.