Sinds september 2021 loopt het label van A tot G in plaats van tot A++, en de lat is fors hoger gelegd. Een prima led-spot komt nu uit op F of G. Dat is geen slecht product, dat is een label dat expres ruimte laat voor techniek die er nog niet is.
Wat er in 2021 veranderde
Het oude label liep van E tot A++, en na jaren van ledontwikkeling stond vrijwel alles in de winkel op A, A+ of A++. Daarmee zei het label niets meer: je kon er geen twee lampen mee vergelijken.
Verordening (EU) 2019/2015 heeft de schaal daarom teruggezet naar A tot en met G en de grenzen opnieuw getrokken. Vanaf 1 september 2021 moest elke nieuwe lichtbron het nieuwe label dragen. Producten die er al lagen mochten het oude label nog achttien maanden houden, tot maart 2023.
Het gevolg: een lamp die gisteren A++ was, viel de volgende dag terug naar D. Aan de lamp veranderde niets. Alleen de meetlat ging omhoog.
Waarom bijna niets een A haalt
Dat is opzet. De hoogste klassen zijn zo gelegd dat er nog jarenlang ruimte is om beter te worden. Klasse A vraagt een efficiëntie die op dit moment in geen enkele gewone consumentenlamp zit.
Kijk je naar onze eigen catalogus, dan zie je precies dat beeld: van de producten waar een label bij vermeld staat, zit het merendeel op G en de rest op F. Daar zitten spots bij die 100 lumen per watt halen, zoals de Ferro met 600 lumen uit 6 watt. Dat is een uitstekend rendement en toch is het label een F.
Een halogeenspot van 50 watt haalde ongeveer 15 lumen per watt. Zo'n lamp zou op deze schaal niet eens meer verkocht mogen worden. Het verschil tussen F en G is dus niet het verschil tussen goed en slecht, maar tussen zeer zuinig en nog iets zuiniger.
Wat er nog meer op het label staat
Twee dingen die nuttiger zijn dan de letter zelf:
- Verbruik per 1000 branduren, in kilowattuur. Daarmee reken je direct je jaarkosten uit zonder zelf te hoeven omrekenen.
- Een QR-code die naar de EPREL-databank verwijst, het Europese productregister. Daar staat het volledige gegevensblad van precies dat artikel.
Die QR-code is het interessantste deel van het nieuwe label. Wat een fabrikant in zijn eigen webshop opschrijft is marketing, wat in EPREL staat is een wettelijke opgave.
Waar je wel op moet letten
Het label meet één ding: lumen per watt. Het zegt niets over lichtkleur, kleurweergave, flikkering of levensduur. Een spot met een matig label kan een veel betere kleurweergave hebben dan een zuinigere buurman.
Dat zie je in onze catalogus terug. De Lesto 5W in chroom staat op label G en heeft een kleurweergave boven Ra 97, de hoogste die we voeren. De Movo staat op F met Ra 80. Op stroomverbruik wint de Movo, op hoe je huid en je eten eruitzien wint de Lesto met afstand.
Reken zelf even door wat het verschil in euro's is. Bij drie uur branden per dag scheelt een watt ongeveer 30 cent per jaar. Meer daarover in Wat kost led-verlichting aan stroom per jaar?
Kort samengevat
Gebruik het label om lampen onderling te vergelijken, niet om te bepalen of iets zuinig is. Alle led is zuinig. Schrik niet van een F of een G, dat is bij verlichting op dit moment gewoon de bovenkant van de markt. Het aanbod staat bij de inbouwspots.
Waarom heeft mijn led-lamp label F of G?
Omdat de schaal in september 2021 opnieuw is getrokken. Wat toen A++ was, is nu ongeveer D. Klasse A en B zijn bewust leeg gehouden voor toekomstige techniek.
Is een lamp met label D beter dan een met label F?
Zuiniger wel, beter niet per se. Het label kijkt alleen naar lumen per watt en zegt niets over lichtkleur, kleurweergave of levensduur.
Waar vind ik de officiële gegevens van een lamp?
Via de QR-code op het label, die naar de Europese EPREL-databank verwijst. Daar staat het gegevensblad zoals de fabrikant het wettelijk heeft moeten opgeven.