Kun je inbouwspots vervangen zonder het plafond open te breken?

Meestal wel. Zolang de nieuwe spot dezelfde zaagmaat heeft of iets groter is, wissel je hem via het bestaande gat. Je hebt het plafond alleen nodig als je van een grote naar een veel kleinere spot gaat, of als de bedrading niet lang genoeg is om de spot naar beneden te trekken.

Begin bij het gat, niet bij de spot

De zaagmaat van het gat dat er al zit, bepaalt je keuze. Meet hem op: leg een liniaal over de opening, niet over de zichtbare rand, want die is altijd groter. De maten die in Nederlandse plafonds het meest voorkomen zitten tussen Ø68 en Ø75 mm, en daar is ons assortiment op gebouwd.

Drie situaties:

• Nieuwe zaagmaat gelijk aan de oude. Direct wisselen, geen werk aan het plafond.
• Nieuwe zaagmaat groter. Even bijzagen met een gatenzaag, en de nieuwe rand dekt het af.
• Nieuwe zaagmaat kleiner. Dan blijft er een kier rond de spot. Dit is het enige geval waarin je echt werk hebt.

Spots die met een bereik werken

Sommige spots hebben geen vaste zaagmaat maar een bereik, omdat de veerklemmen op verschillende gatmaten grip houden. Dat maakt ze bij uitstek geschikt als vervanger:

• Lesto — Ø68-75 mm, €12,95
• Lyvo — Ø68-75 mm, inbouwdiepte 27 mm, €16,95
• Ferro — Ø50-70 mm, €16,95

De Ferro is de interessantste van de drie als je niet precies weet wat er zit: 20 millimeter speling is genoeg om de meeste oudere gaten op te vangen.

Let op de inbouwdiepte, niet alleen op het gat

Het gat kan kloppen terwijl de spot er alsnog niet in past. Boven een verlaagd plafond zit soms maar een paar centimeter ruimte, en oude halogeenspots waren dieper dan de leds van nu. De Lyvo en de Warmo hebben 27 mm nodig — dat past bijna overal.

Vergeet de driver niet. Die moet ook ergens liggen, en bij een losse driver heb je per spot een blokje boven het plafond. Bij een doorlusdriver loop je de spots achter elkaar door en heb je er maar één nodig. Voor krappe plafonds scheelt dat merkbaar.

Zit er een GU10 in? Dan is het geen klus

Heeft je huidige spot een losse GU10-lamp, dan hoef je het armatuur misschien helemaal niet te vervangen. Draai er een andere GU10 in en je hebt nieuw licht met een andere kleurtemperatuur, zonder gereedschap. Armaturen als de Privo en de Plano werken zo.

Zit er een geïntegreerde led in die het niet meer doet, dan is vervangen van het hele armatuur de enige route.

Hoe lang gaat een nieuwe spot mee?

Dat verschilt sterk, en het staat bij ons per product vermeld. De Plano en de Luma zijn opgegeven op 15.000 uur, de Lesto en de Quaro op 25.000 uur, de Lyvo op 50.000 uur en de Ferro op 54.000 uur.

Dat is een factor drie verschil. Ga je door een plafond heen waar je moeilijk bij komt, dan is de duurdere spot met de langere levensduur bijna altijd de goedkopere keuze.

Werk altijd spanningsloos

Schakel de groep uit in de meterkast, niet alleen de lichtschakelaar. Trek de spot voorzichtig naar beneden — de veerklemmen komen mee — en koppel los. Twijfel je over de bedrading, laat het dan een installateur doen.

Zoek je een vervanger, kijk dan bij de inbouwspots, of lees eerst Welke zaagmaat heb je nodig voor inbouwspots?